Günümüzde web uygulamalarının popüler olmasının en büyük sebeplerinden biri kolay dağıtılabilir olmasıdır. Web uygulamalarında yapılan değişiklikler anında tüm istemciler tarafından kolayca görülebilirken bir windows uygulamasında güncelleme veya değişiklik yaptığımızda bunun istemci bilgisayarda çalışan uygulamaya adapte etmek başlı başına bir iştir. Ama aynı zamanda da web uygulamalarının arayüzleri oldukça zayıftır. Bir windows uygulamalarındaki “sürükle bırak ” , “fare sağ tuş menüsü” gibi uygulamaları biz web uygulamalarında kolay bir şeklide gerçekleştiremiyoruz.

İşte ClickOnce teknolojisi ile, windows uygulamalarının esnekliğini web projelerinin kolay dağıtılabilirliğiyle birleştirip, windows uygulamalarını kolay ve güvenli bir şekilde web üzerinden dağıtılmasını sağlayabiliyoruz.

Clickonce öncesi kullandığımız dağıtım yöntemlerine baktığımızda bize bazı zorunluluklar sunduklarını görüyoruz. Örneğin; .Net Framework ün versiyonları içerisinde windows uygulamalarının http üzerinden dağıtımı, kurulumu ve güncellenmesi için özel seçenekler var. Ama bu yöntemde istemcide .Net Framework ün yüklü olması zorunluluğu var. Ve Uygulamamız exe, destek dll’ ler ve dll’ lerin kaynak dosyalarından oluştuğu için tüm dosyaların istemci bilgisayara indirilmesi gerekiyor bu da performans ve veri iletim problemlerine yol açmaktadır. Ayrıca güncellemeler dosyalar halinde yapıldığı için bir sorun olduğunda tüm güncel dosyaların alındığı garanti değildir.

Bu gibi sorunlarımızı özetleyecek olursak Clickonce öncesi dağıtımlarımızda

v Uygulamalarda yapılan güncellemelerde tüm programı kaldırıp tekrar yükleme zorunluluğu,

v Programların yüklenmesi sırasında kullanıcının “admin” hakkına sahip olma zorunluluğu,

v Yazılan uygulamaları tüm makinaları tek tek yükleme zorunluluğu,

v Güncellemelerin, uygulamalar tarafından algılanma eksikliği,

v Çalışan uygulamaların, yeni uygulamaların yüklenmesinden sonra çalışmama durumu (DLL çakışması),

gibi bir takım sorunlarla karşılaşıyoruz.

İşte ClickOnce Deployment, tüm bu önceki dağıtımlarımızın avantajlarına sahip, dezavantajlarını da ortadan kaldıran ve ek fonksiyonları olan bir teknolojidir.

Uygulamamızı ClickOnce ile deploy ettiğimizde ;

* Uygulamanın ya tamamı güncellenir ya da hiç güncellenmez,

* Uygulama güncellemelerin olup olmadığını belirlenen zamanlarda ya da uygulama her çalıştırıldığında kontrol eder,

* Uygulama Clientlara kurulabildiği gibi makineye kurulum yapmaya gerek olmadan herhangi bir ağ yolundan da çalıştırılabilir,
* Uygulama çevrimdışı çalışır,
* Windows başlangıç menüsünde kısayollar oluşturur,
* ClickOnce beraberinde ek uygulama bileşenlerinin hatta . Net Framework’ün bile indirilmesini sağlayan Win32 “ bootstrapper ” uygulaması ile birlikte geliştirilmiştir. Yani; uygulamamız için gerekli olan programların istemci bilgisayarlarda yüklenmesini sağlayan bir özelliktir.

ClickOnce Deployment ın sağladığı en önemli özelliklerinden biri de “System.Deployment” sınıfıdır. Clickonce kullanarak yaptığımız yükleme ve güncelleme işlemlerini daha esnek ve zengin hale getirmek için System.Deployment sınıfını kullanarak kod yazabiliriz. Bu sınıfta yazacağımız kodlarla; mevcut durumdaki versiyonun alınmasını, uygulamanın güncellenmesini, uygulama ile indirilecek olan dosyaların kontrolünü sağlayabiliriz.

Clickonce ile deploy ettiğimiz uygulamalarda 2 adet XML dosyası bulunur.

1- Application Manifests : Uygulama ile ilgili dosyaların , gerekli izinlerin ve güncelleştirme ayarlarının tutulduğu dosyadır.

2- Deployment Manifests : Uygulamanın nasıl deploy edileceği bilgisinin çalışacağı en düşük versiyon bilgisinin referans olduğu kütüphanelerin tanımlandığı dosyadır.

Bu dosyaları uygulamamızı publish edererek oluşturabiliriz.

Özet olarak; ClickOnce ile birlikte geliştirdiğimiz uygulama sürülmenmiş halde web sunucusunda bulunur. İstemci, istekte bulunduğu zaman program otomatik olarak oluşan bu XML dosyalarımızdan yeni uygulamaların hangi klasörde olduğunu anlar ve klasöre yönelir. Burada bulunan XML dosyası aracılığıyla hangi izinlerin var olduğuna bakar, böylece sürümün her değişiminde onunla iletişim kurarak, program kendini yeniler.

Ve uygulamamızın dağıtımını ,

** Web – URL adresi
** Network ya da dosya paylaşımı
** CD ya da DVD

bu yollarla gerçekleştirebiliriz.

Hepinize kolay gelsin.

İnci BİLGİN